موفقیت ایمپلنت دندان، بیش از هر چیز به کیفیت و حجم استخوان فک بستگی دارد. زمانی که استخوان فک به دلایل مختلفی مانند کشیدن دندان، عفونت یا بیماری ‌های لثه دچار تحلیل می‌شود، ممکن است کاشت مستقیم ایمپلنت امکان ‌پذیر نباشد. در چنین شرایطی، پیوند استخوان با هدف بازسازی بستر استخوانی و ایجاد شرایط پایدار برای ایمپلنت انجام می‌شود. 

جراحی پیوند استخوان برای ایمپلنت (Dental bone graft / Jawbone graft) عملی است که در آن پزشک برای افزایش حجم و تراکم استخوان فک، مواد پیوندی را به ناحیه‌ای که استخوان کم شده یا تحلیل رفته اضافه می‌کند تا پایه‌ی محکم‌تری برای کاشت ایمپلنت ایجاد شود. این کار زمانی مطرح می‌شود که استخوان فک به اندازه کافی ضخیم/متراکم نباشد و در نتیجه نتواند فشارهای جویدن را تحمل کند؛ در این حالت بدون پیوند، احتمال شکست ایمپلنت بیشتر می‌شود.

https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/21727-dental-bone-graft

در این مقاله بررسی می‌کنیم پیوند استخوان برای ایمپلنت چیست، چه زمانی ضرورت پیدا می‌کند، چگونه انجام می‌شود، چه انواعی دارد و مراقبت ‌های بعد از آن شامل چه نکاتی است؛ تا بتوانید با آگاهی کامل، مسیر درمان خود را انتخاب کنید.

برای تعیین وقت ویزیت با بهترین متخصص لثه و ایمپلنت در کرج با شماره 09129559071 در تماس باشید و یا فرم زیر را پر کنید.



    علت پیوند استخوان دندان برای ایمپلنت چیست؟

    جراحی پیوند استخوان دندان برای ایمپلنت زمانی انجام می‌شود که حجم یا تراکم استخوان فک برای نگه ‌داشتن پایه ایمپلنت کافی نباشد، چون ایمپلنت دندانی برای ماندگاری بلندمدت، نیاز به استخوانی با حجم و تراکم کافی دارد تا بتواند به‌ درستی در استخوان فک تثبیت شود. 

    زمانی که استخوان فک به هر دلیل دچار تحلیل شده باشد، پایه ایمپلنت نمی‌تواند پایداری لازم را به دست آورد و خطر شکست درمان افزایش می‌یابد.

    پیوند استخوان فک چگونه انجام می‌شود و کدام مرحله از ایمپلنت دندان است؟

    پیوند استخوان فک یکی از مراحل آماده ‌سازی برای درمان ایمپلنت دندان است و بسته به شرایط استخوان بیمار، می‌تواند پیوند استخوان قبل از ایمپلنت یا همزمان با آن انجام شود. جراحی پیوند استخوان برای ایمپلنت زمانی مطرح می‌شود که بررسی‌ های بالینی و تصویربرداری نشان دهد استخوان فک توانایی نگه ‌داشتن ایمپلنت را به ‌تنهایی ندارد. روند انجام پیوند استخوان معمولاً به این شکل است:

    پس از بی‌حسی موضعی، جراح به ناحیه مورد نظر دسترسی پیدا می‌کند و مواد پیوند استخوان را در قسمت دچار تحلیل قرار می‌دهد. این مواد می‌توانند طبیعی یا مصنوعی باشند و نقش آن‌ها تحریک بدن برای ساخت استخوان جدید است. سپس ناحیه پیوند با لثه پوشانده می‌شود تا فرآیند ترمیم آغاز شود.

    اگر تحلیل استخوان شدید باشد، پیوند استخوان پیش از ایمپلنت انجام می‌شود و چند ماه بعد، پس از ترمیم کامل استخوان، پایه ایمپلنت کاشته می‌شود. اما اگر تحلیل استخوان خفیف تا متوسط باشد و استخوان ثبات اولیه مناسبی داشته باشد، پیوند استخوان همزمان با ایمپلنت امکان ‌پذیر بوده و هر دو در یک جلسه جراحی انجام می‌شوند.

    چه زمانی پیوند استخوان برای ایمپلنت ضروری می‌شود؟

    پیوند استخوان برای ایمپلنت در شرایط زیر ضروری یا توصیه می‌شود:

    • تحلیل استخوان فک پس از کشیدن دندان، مخصوصا زمانی که مدت زمان زیادی از کشیدن گذشته باشد
    • کاهش ارتفاع یا عرض استخوان به‌حدی که امکان قرارگیری ایمن ایمپلنت وجود نداشته باشد
    • سابقه بیماری‌های پیشرفته لثه که منجر به تخریب استخوان نگهدارنده دندان شده‌اند
    •  وجود عفونت‌های قدیمی یا ضایعات استخوانی در ناحیه مورد نظر
    •  ضربه یا تروما به فک که باعث از بین رفتن بخشی از استخوان شده است
    •  بررسی‌های رادیولوژیک مانند CBCT که تراکم ناکافی استخوان را نشان می‌دهند

    انواع پیوند استخوان در ایمپلنت دندان

    پیوند استخوان در ایمپلنت دندان به روش‌های مختلفی انجام می‌شود و انتخاب نوع مناسب آن به میزان تحلیل استخوان، محل ناحیه بی ‌دندانی، سلامت عمومی بیمار و برنامه درمانی ایمپلنت بستگی دارد. به ‌طور کلی، انواع پیوند استخوان را می‌توان از دو زاویه بررسی کرد: منبع استخوان پیوندی و روش انجام پیوند.

    پیوند استخوان بر اساس منبع استخوان

    در این دسته ‌بندی، تفاوت اصلی در منبع ماده‌ای است که برای بازسازی استخوان استفاده می‌شود:

    پیوند استخوان اتوگرافت (Autograft)

    در این روش، استخوان از بدن خود بیمار برداشته می‌شود (معمولا از نواحی فک یا در موارد خاص از لگن). این نوع پیوند بیشترین سازگاری زیستی را دارد و به‌عنوان استاندارد طلایی پیوند استخوان شناخته می‌شود، اما نیاز به جراحی اضافی دارد.

    پیوند استخوان آلوگرافت (Allograft)

    در آلوگرافت، استخوان از بانک استخوان انسانی تهیه و پس از فرآوری‌ های ایمن ‌سازی استفاده می‌شود. این روش نیاز به برداشت استخوان از بدن بیمار ندارد و در بسیاری از موارد نتایج قابل ‌قبولی برای ایمپلنت فراهم می‌کند.

    پیوند استخوان زنوگرافت (Xenograft)

    در این روش از استخوان با منشا حیوانی (معمولا گاوی) استفاده می‌شود که ساختاری مشابه استخوان انسان دارد. زنوگرافت‌ها بیشتر نقش چارچوب برای رشد استخوان جدید را ایفا می‌کنند و جذب آن‌ها آهسته‌ تر است.

    پیوند استخوان مصنوعی یا سنتتیک (Alloplast)

    این مواد به ‌صورت کاملاً مصنوعی ساخته می‌شوند و زیست‌ سازگار هستند. استفاده از آن‌ها خطر انتقال بیماری را ندارد و معمولاً در تحلیل‌های خفیف تا متوسط استخوان به‌کار می‌روند.

    پیوند استخوان بر اساس روش انجام

    در این دسته ‌بندی، تمرکز بر نحوه انجام پیوند و محل آن در فک است:

    پیوند استخوان افقی یا عمودی

    زمانی استفاده می‌شود که عرض یا ارتفاع استخوان فک برای ایمپلنت کافی نباشد و نیاز به افزایش ابعاد استخوان وجود داشته باشد.

    لیفت سینوس (Sinus Lift)

    نوع خاصی از پیوند استخوان در فک بالا است که برای نواحی خلفی انجام می‌شود؛ زمانی که کف سینوس به ایمپلنت نزدیک است و استخوان کافی وجود ندارد. سینوس فضای توخالی و پر از هوا در بالای فک بالا و پشت دندان‌های آسیای بالا است که نزدیک بودن آن به ریشه دندان‌ها گاهی باعث می‌شود برای ایمپلنت به پیوند استخوان (لیفت سینوس) نیاز باشد.

    پیوند استخوان سوکت (Socket Preservation)

    این نوع پیوند بلافاصله پس از کشیدن دندان انجام می‌شود تا از تحلیل استخوان جلوگیری کرده و شرایط را برای ایمپلنت آینده حفظ کند.

    پیوند استخوان همزمان با ایمپلنت

    در مواردی که تحلیل استخوان محدود باشد، پیوند استخوان و کاشت ایمپلنت در یک جلسه انجام می‌شود تا زمان درمان کوتاه‌تر شود.

    در مجموع، انتخاب نوع پیوند استخوان یک تصمیم کاملاً تخصصی است که بر اساس معاینه بالینی، تصویربرداری سه ‌بعدی و برنامه درمانی ایمپلنت با نظر متخصص انجام می‌شود.

    مراقبتهای بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت

    رعایت مراقبتهای بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت تاثیر مستقیمی بر موفقیت درمان و جوش ‌خوردن استخوان دارد. مهم ‌ترین نکات مراقبتی شامل موارد زیر است:

    در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول پس از جراحی:

    •  استراحت کافی و پرهیز از فعالیت‌های سنگین
    •  استفاده از کمپرس سرد روی صورت برای کاهش تورم
    • مصرف منظم داروهای تجویز‌شده توسط دندان ‌پزشک
    •  خودداری از شست ‌و شوی شدید دهان و تف کردن مکرر

    بهداشت دهان و دندان:

    • عدم مسواک ‌زدن مستقیم روی ناحیه پیوند ‌شده تا زمان توصیه پزشک
    • شستشوی ملایم دهان با محلول تجویز‌شده
    • حفظ تمیزی سایر نواحی دهان بدون ایجاد فشار به محل جراحی

    تغذیه مناسب پس از پیوند استخوان:

    • مصرف غذاهای نرم و خنک در روزهای ابتدایی
    • پرهیز از غذاهای سفت، داغ و جویدنی
    • جویدن غذا در سمت مقابل ناحیه پیوند‌شده

    مواردی که باید از آن‌ها اجتناب شود:

    • مصرف سیگار و الکل
    • استفاده از نی برای نوشیدن
    • فین ‌کردن شدید یا ایجاد فشار در فک (مخصوصا در پیوندهای فک بالا)
    • لمس یا دستکاری محل جراحی با زبان یا انگشت

    علائم هشدار دهنده که نیاز به مراجعه دارند:

    • درد شدید یا افزایشی پس از چند روز
    • تورم غیر طبیعی یا طولانی‌ مدت
    • ترشح، بوی بد دهان یا تب

    سوالات متداول

    آیا پیوند استخوان برای ایمپلنت دردناک است؟

    خیر. جراحی پیوند استخوان با بی ‌حسی موضعی انجام می‌شود و در حین عمل دردی احساس نمی‌شود؛ درد خفیف بعد از جراحی طبیعی است و معمولاً با دارو به ‌خوبی کنترل می‌شود.

    آیا بدون پیوند استخوان هم می‌توان ایمپلنت انجام داد؟

    بله، اما فقط زمانی که حجم و تراکم استخوان فک کافی باشد. در صورت تحلیل استخوان، انجام ایمپلنت بدون پیوند می‌تواند باعث کاهش موفقیت درمان شود.

    مدت زمان ترمیم استخوان بعد از پیوند چقدر است؟

    معمولاً بین ۳ تا ۶ ماه طول می‌کشد تا استخوان پیوندی به ‌طور کامل ترمیم و آماده کاشت ایمپلنت شود؛ این زمان بسته به نوع پیوند و شرایط بیمار متفاوت است.

    هزینه پیوند استخوان برای ایمپلنت به چه عواملی بستگی دارد؟

    هزینه پیوند استخوان برای ایمپلنت به میزان تحلیل استخوان، نوع ماده پیوندی، وسعت ناحیه درمان و انجام پیوند به‌ صورت جداگانه یا همزمان با ایمپلنت بستگی دارد و پس از معاینه و بررسی تصویر برداری دقیق مشخص می‌شود.

    بنابراین

    پیوند استخوان برای ایمپلنت یک درمان همگانی و الزامی برای همه بیماران نیست. بسیاری از افراد، بسته به شرایط استخوان فک، ممکن است بدون نیاز به جراحی لثه یا پیوند استخوان بتوانند ایمپلنت موفقی داشته باشند. نکته کلیدی، تشخیص دقیق و علمی پیش از شروع درمان است.

    در مرکز ایمپلنت و جراحی لثه دکتر تایید و دکتر شانه‌ای، با معاینه تخصصی و استفاده از تصویر برداری‌های پیشرفته، ابتدا مشخص می‌شود که آیا شما جزو افرادی هستید که به پیوند استخوان یا جراحی لثه نیاز دارید یا خیر. این رویکرد هدفمند کمک می‌کند درمان هر بیمار، دقیقا متناسب با شرایط او طراحی شود؛ نه بیشتر و نه کمتر از آنچه لازم است.

    اگر به فکر انجام ایمپلنت دندان هستید، بررسی اصولی وضعیت استخوان فک، اولین و مهم‌ ترین گام برای رسیدن به نتیجه ‌ای ماندگار و ایمن خواهد بود.

    اطلاعات تماس با کلینیک دکتر تایید و دکتر شانه ای

    تلفن تماس: 09129559071

    آدرس: کرج، خیابان بهشتی، مابین میدان شهـــدا و چهارراه طالقانی، برج پزشکان قائم طبقه‌ هفتم، واحد ۲۳